GEN-BENELUX-L Archives

From: "Mathieu Kunnen" <>
Subject: Lezing te Thorn 17 maart
Date: Tue, 4 Mar 2003 23:40:02 +0100

RECHTSGANG, RECHTSPRAAK EN UITVOERING VAN VONNISSEN IN CIVIELE EN CRIMINELE
ZAKEN TIJDENS HET ANCIEN RGIME

Op maandag 17 maart a.s. zal door de Geschied- en Heemkundige Kring "Het
Land van Thorn" in Zaal "Den Ingel", Schoolstraat 20, te Thorn, een lezing
georganiseerd worden met als onderwerp "Rechtsgang, rechtspraak en
uitvoering van vonnissen in civiele en criminele zaken tijdens het Ancien
Rgime".

De lezing, die begint om circa 20.15 uur, volgt aansluitend aan de algemene
ledenvergadering/jaarvergadering van de Kring, en wordt verzorgd door de
heer Martin Boonen uit Maaseik. De inleider was tot zijn pensionering
werkzaam als leraar Nederlands-Engels aan het H. Kruiscollege te Maaseik.
Van zijn hand verschenen vele publicaties, o.a. over huisnamen te Maaseik,
de geschiedenis van het Maaseiker Carnaval, de Tweede Wereldoorlog in
Maaseik, de Maasbrug te Maaseik, alsmede over de beruchte hertog van
Marlborough, in onze regio beter bekend als Malbroek, die in de periode
1703-1704 plunderend door onze streken trok. Ook thans publiceert hij nog
regelmatig in het kwartaalblad "De Maaseikenaar". Hij is verder een expert
op het gebied van toponiemen. Terecht wordt van hem gezegd dat hij een
duizendpoot is. De vorige lezing die hij voor onze Kring verzorgde, handelde
over heksen en heksenprocessen in de beide Limburgen en trok een grote
belangstelling.

Als toelichting op de thans te houden lezing moge het volgende dienen.
Voor het lokaal-historisch onderzoek in de periode vr de Franse Tijd (het
Ancien Rgime) zijn archieven van schepenbanken van groot belang. Tijdens de
lezing zal dit duidelijk naar voren komen. Deze vroegere rechtbanken
behandelden immers niet alleen strafzaken en civiele processen, zij waren
ook verantwoordelijk voor de registratie van de eigendom van onroerend goed.
Daarnaast speelden zij in veel gevallen een rol in het bestuur van de
gemeente. In de archieven van deze instellingen vindt men dan ook informatie
over brede lagen van de bevolking.

In de lezing zal getracht worden enkele basisprincipes, die aan het
functioneren van schepenbanken ten grondslag liggen, aan de orde te stellen.
Meer in het bijzonder zullen daarbij ook aspecten van de situatie in zowel
het vroegere Land van Thorn als de aangrenzende gebieden in Nederlands- en
Belgisch-Limburg aan bod komen. Spreker zal hierbij uiteraard eveneens
ingaan op de procesgang, de aanklacht, het onderzoek, het wijzen van
vonnissen en de uitvoering hiervan. Door middel van een aantal voorbeelden
zal dit verduidelijkt worden. Hierbij zal ook even aandacht geschonken
worden aan de bokkenrijders. Een vermeende bokkenrijder, Filip Mertens,
geboortig van Heythuysen en later wonend te Neeritter, Ophoven en Antwerpen,
zal daarbij de revue passeren. Zijn zeven staties op de folterbank zijn
overal bekend. Een ander bekend voorbeeld waarover iets verteld zal worden,
is Jan Mus te Maaseik, die tijdens de "scherpe examinatie" in slaap viel.

Gezien het interessante onderwerp van deze lezing verwacht het bestuur van
de organiserende Kring dat weer zee velen blijk zullen geven van hun
belangstelling.
Zoals steeds zijn belangstellenden, ook niet-leden van de Geschied- en
Heemkundige Kring "Het Land van Thorn", van harte welkom op deze vrij
toegankelijke avond.

Met vriendelijke groeten,

Mathieu Kunnen, bestuurslid

This thread:

• Lezing te Thorn 17 maart by "Mathieu Kunnen" <>